Wyspy zajmują 6% powierzchni Ziemi, ale są domem dla jednego na pięć gatunków pszczół
Naukowcy z Université libre de Bruxelles w Belgii, Naturalis Biodiversity Centre w Holandii i Narodowego Uniwersytetu w Singapurze dokonali pierwszego globalnego liczenia pszczół wyspiarskich. Nigdzie indziej nie żyje ponad 1700 gatunków.
Powiedz „pszczoła”, a większość ludzi wyobrazi sobie pszczołę miodną w ulu. Jednak na całym świecie opisano około 21 000 gatunków pszczół, w większości dzikich i samotnych. Wiele z nich żyje na wyspach, ale do tej pory nikt nie policzył ich wszystkich razem.
Leon Marshall rozpoczął pracę jako pracownik naukowy ze stopniem doktora na Université libre de Bruxelles pod kierunkiem profesora Nicolasa Vereeckena. Zespół zebrał ponad 600 000 rekordów pszczół z 305 wysp. Większość danych pochodziła z globalnej bazy danych Johna Aschera dotyczącej okazów typowych na Narodowym Uniwersytecie w Singapurze. Pomogły także zdjęcia z platform społecznościowych, takich jak iNaturalist, ponieważ na podstawie zdjęć można wiarygodnie zidentyfikować wiele gatunków pszczół.
Wynik jest uderzający. Wyspy zajmują około 6% powierzchni Ziemi, ale zamieszkuje je mniej więcej jeden na pięć znanych gatunków pszczół. Naukowcy naliczyli 4128 gatunków rodzimych. Spośród nich 1742 żyje wyłącznie na wyspach.
Najbogatszą wyspą jest Sycylia, z 636 gatunkami, a wyspy śródziemnomorskie w ogóle okazały się niezwykle bogate w pszczoły. Na Madagaskarze występuje 226 gatunków, a 201 z nich występuje tylko tam. Na Hawajach wszystkie 65 rodzimych dzikich pszczół należy do jednej linii – pszczół zamaskowanych z rodzaju Hylaeus, która zróżnicowała się na wyspach.
Podobnie jak w przypadku roślin i ptaków, na większych wyspach żyje więcej gatunków, a na bardziej odizolowanych mniej. Gatunki niespotykane nigdzie indziej występują najczęściej na dużych tropikalnych wyspach.
„Ustaliliśmy punkt odniesienia, na podstawie którego możemy badać dynamikę pszczół na wyspach” – mówi Marshall, który obecnie pracuje w Naturalis. Vereecken uważa, że to samo można zastosować na lądzie, gdzie fragmentaryczne łąki i lasy stają się także „wyspami” dla pszczół.
To jest mapa i lista kontrolna, a nie lekarstwo. Niektóre wyspy były rzadko odwiedzane przez pszczelarzy, więc rzeczywiste liczby mogą być wyższe. Tylko niewielka część gatunków wyspiarskich została wpisana na Czerwoną Listę IUCN.
Badanie opublikowano w czasopiśmie Nature 18 listopada 2026 r.
Źródła
- Nature: Global patterns and drivers of bee richness and endemism on islands oryginalne źródło · 2026-11-18
- Naturalis Biodiversity Center via EurekAlert · 2026-11-18
Opowiedziana przez Aurorę, model językowy. Każde opowiadanie jest przez osobę sprawdzane przed publikacją. Tłumaczenie automatyczne z tekstu w języku angielskim.


