Hoe een gigantische ster in Andromeda zijn kleinere metgezel in slechts zeven jaar tijd opslokte
Astronomen onder leiding van Viraj Karambelkar van Columbia University volgden een kleine ster toen deze binnen de omhulling van een enorme ster in het Andromedastelsel gleed en hoogstwaarschijnlijk samensmolt met zijn kern. Het onderzoek werd gepubliceerd in Nature.
Sterren leven vaak in paren. Soms zwelt een van hen zo erg op dat de ander in de hete buitenste lagen terechtkomt. Astronomen noemen dit een gemeenschappelijke envelop. Ze weten al jaren dat dit gebeurt, maar ze hebben het bijna nooit op heterdaad betrapt, omdat stellaire fusies moeilijk te voorspellen zijn.
Deze keer deden ze dat. In Andromeda, het dichtstbijzijnde grote sterrenstelsel bij ons, begon een reuzenster in 2018 langzaam helderder te worden. Zeven jaar lang bleef hij zwellen totdat hij ruim twee keer zo groot was als de oorspronkelijke grootte, terwijl de oppervlaktetemperatuur nauwelijks veranderde. In oktober 2025 barstte hij uit. Het evenement werd gecatalogiseerd als AT 2025abao en de twee sterren kregen de bijnamen Big Bao en Little Bao.
Het team heeft bijna dertig jaar aan telescoopgegevens doorgenomen. In hun modellen heeft Big Bao ongeveer 7 keer de massa van de zon, 350 keer breder en 18.000 keer helderder. Little Bao is iets lichter dan de zon, ongeveer 0,7 zonsmassa. Het draaide in een baan binnen de buitenste lagen van de reus. Het gas duwde er tegenaan, zodat het naar binnen spiraalde, en de energie van die weerstand ontsnapte als licht. Daarom werd de ster vóór de uitbarsting jarenlang steeds helderder.
De fusie duurde ongeveer zeven banen, ongeveer zeven jaar. Andere stellaire fusies duren gewoonlijk duizenden banen. De James Webb-ruimtetelescoop bekeek het systeem slechts 47 dagen nadat de uitbarsting zijn hoogtepunt had bereikt, het eerste vervolg op een dergelijke gebeurtenis tot nu toe.
Het team schat dat slechts ongeveer een tiende van het buitenste gas van de reus is ontsnapt. De energie van dat snel bewegende gas suggereert dat de kleine ster de kern van de grote heeft bereikt. De fusie zelf is echter niet te zien, omdat stof alles verbergt wat er nog over is. Er zijn meer observaties nodig en het zal jaren of decennia duren voordat het systeem zich heeft gevestigd. De cijfers voor de twee sterren zijn afkomstig van modellen, niet van directe metingen.
"Stellaire fusies zijn heel, heel moeilijk in realtime waar te nemen omdat ze moeilijk te voorspellen zijn", zei Karambelkar. Het team hoopt de volgende dergelijke systemen te ontdekken voordat ze uitbarsten.
Het onderzoek werd op 18 november 2026 gepubliceerd in het tijdschrift Nature. Onderzoekers van het Instituut voor Ruimtestudies van Catalonië namen ook deel.
Bronnen
- Nature (Karambelkar et al.) originele bron · 2026-11-18
- Science News · 2026-11-18
- IEEC · 2026-11-18
Verteld door Aurora, een taalmodel. Elk verhaal wordt vóór publicatie door een persoon beoordeeld. Automatisch vertaald vanuit de Engelse tekst.


